Skip to content

धितोपत्र बोर्डकै प्रतिवेदन भन्छ- ‘नेप्सेको सिष्टम रिस्कमा छ’, ‘हाथवेमा ३०% सेयर हुनेको हातमा वाईकोको चाबी छ’

अर्थ सरोकार

२ वर्ष अगाडि

काठमाडौँ । नेपाल धितोपत्र बोर्डको प्रतिवेदनले नेप्सेले संचालन गरिरहेको अनलाइन प्रणाली जोखिमपूर्ण रहेको तथ्य औंल्याएको छ । बोर्डले समिति नै बनाएर गरेको अध्ययनका क्रममा नेप्सेको प्रणालीमा ‘कैफियत’ भेटिएको हो ।

प्रतिवेदनमा नेप्सेको सिष्टममाथि प्रश्न मात्र उठाइएको छैन, बरु वाईको नामक कम्पनीको भूमिकामाथि पनि प्रश्न उठाइएको छ । वाईकोमा सेयर भएका व्यक्तिको सूचीकृत कम्पनीमा पनि महत्वपूर्ण लगानी भएकाले त्यस्ता व्यक्तिको सिधै पहुँच वाईकोको सिष्टममा हुने जोखिम प्रतिवेदनमा औंल्याईएको छ ।
प्रतिवेदनमा वाईको नामक कम्पनीका कर्मचारीले नेप्सेको प्रणालीमा गर्ने कुनै पनि खालको परिवर्तन थाहा हुने अवस्था नरहेको उल्लेख गरिएको छ ।
प्रतिवेदनमा वाईकोले टीएमएससम्बन्धि सेवा पनि दिने र नट्स पनि चलाउने अर्थात बजारको विद्युतीय कारोबार प्रणाली र ब्रोकरको कारोबार व्यवस्थापन प्रणालीपनि एकै कम्पनीलाई दिंदा स्वार्थको द्वन्द स्थापित भएको र विश्वसनीयतामा शंका रहेकोसमेत उल्लेख छ । सो काम  धितोपत्र कारोबार सञ्चालन विनियमावली २०७५ को विनियम २१ (ख) को उपविनियम (४) विपरीत भएकोसमेत प्रतिवेदनमा उल्लेख छ ।
नेप्सेको कारोबार मिलान प्रणालीजमा अझै पनि कारोबारमा म्यानुअल कार्य गर्ने गरिएको तथ्य औंलाउँदै प्रतिवेदनले  यस्तो अवस्थामा व्यक्तिगत तजबिजीका आधारमा काम हुने र पूर्वाग्रही निर्णय हुनसक्ने जोखिम भएको उल्लेख गरेको छ । नेप्सेको जानकारी विना नै वाईको सिष्टममा प्रवेश गर्ने र गलत काम गर्न सक्ने सम्भावनातर्फ पनि प्रतिवेदनले सचेत गराएको छ ।
धितोपत्र बोर्डले बोर्डका सूचना प्रविधि विज्ञ सरोज लामिछानेको संयोजकत्वमा बोर्डका निर्देशकद्वय रेवत श्रेष्ठ र सानु खड्का तथा सहायक निर्देशकद्वय यमनाथ अर्याल र रविन्द्रदेव भट्टको टोली बनाएर बजारको सूचना प्रविधि सुशासनका विषयमा अध्ययन गरेको थियो।
धितोपत्र बोर्डले तयार गरेको यो प्रतिवेदनले वाईको र नेप्से नेतृत्व मिलेर करोडौंको चलखेल गरिरहेका छन् भन्ने तथ्यको पनि उजागर गरिदिएको छ ।
बोर्डको प्रतिवेदनले पछिल्लो समय निकै बढिरहेको हाथवेको सेयरको मूल्य पनि कृतिम रुपमा बढाइएको हो कि भन्ने शंका गर्ने ठाउँ दिएको छ । हाथवे इन्भेष्टमेन्टमा आईएमई समूहका हेमराज ढकालको ३०.०१ प्रतिशत लगानी छ भने उनकै सहोदर दाजु चन्द्र ढकालको आईएमई समूहको वाईकोमा ८० प्रतिशत हाराहारी लगानी छ । यसले पनि सेयर कारोबारीकै हातमा नेप्सेको सिष्टमको चाबी भएको देखिएको छ ।  ‘हाथवेमा ३० प्रतिशत सेयर हुनेको हातमा वाईकोको चाबी छ । यहाँभन्दा ठुलो वित्तीय अपराध के हुन सक्छ ?’ छानविन टोलीका एक सदस्यले अर्थ सरोकारसँग भने, ‘जसको नाममा रहेका अनेक कम्पनी लिष्टेड छन्, उनीहरुलाई नै नेप्सेको प्रणालीको चाबी दिईएको रहेछ ।’

प्रतिक्रिया दिनुहोस्